Z tego powodu regularne badanie natężenia oświetlenia ma duże znaczenie, gdyż pozwala szybko zareagować, gdy ilość światła w danym budynku, jest zbyt niska. Jak wyglądają obecne przepisy i normy, jeśli chodzi o poziom natężenia światła?
Dlaczego normy oświetleniowe są tak ważne?
Przez tysiące lat jedynym źródłem światła było dla nas słońce. Później ludzkość zastąpiła je ogniem i świecami, jednakże to właśnie ostatnie 100 lat sprawiło, że całkowicie uniezależniliśmy się od światła słonecznego. Pomimo tego, iż opieramy się dziś głównie na sztucznym oświetleniu, to nasze organizmy cały czas uzależniają działanie zegara dobowego wedle natężenia światła. Dlatego też zauważalne jest zjawisko ogarniającego zmęczenia, gdy siedzimy przy źle oświetlonym stanowisku pracy. Zbyt mała ilość światła przy stanowiskach pracy jest niebezpieczna zarówno dla naszego zdrowia, a także w niektórych przypadkach nawet życia, dlatego obowiązują ścisłe normy, których musi trzymać się każdy pracodawca. Warto podkreślić także, że oświetlenie awaryjne, które znajduje się niemalże w każdym budynku, w którym przebywa duża ilość ludzi, także podlega odpowiednim normom i regulacjom. Poniżej wyjaśnimy, jakie normy oświetleniowe obowiązują zarówno w miejscach pracy, jak i w instalacjach oświetlenia awaryjnego.
Jakie normy obowiązują w instalacjach oświetlenia awaryjnego?
Oświetlenie awaryjne jest bardzo ważnym elementem każdego dużego budynku, gdyż nagła awaria prądu, czy nawet chwilowa przerwa w jego dostawie, może być bardzo niebezpieczna. W budynkach, które mają ograniczoną ilość światła wpadającego z zewnątrz, podczas takiej awarii natychmiast robi się całkowicie ciemno, co może wywołać groźny atak paniki. Dlatego też sprawność instalacji oświetlenia awaryjnego jest tak ważna. Jeśli chodzi o natężenie światła, to według normy PN-EN 1838:2005 powinno ono wynosić nie mniej niż 1 lx. Jest to dość niska wartość, warto jednak zaznaczyć, że oświetlenie awaryjne nie powinno razić, tylko delikatnie oświetlać drogę ewakuacyjną i właśnie dlatego wartość natężenia światła jest tak niska.
Normy natężenia światła w miejscach pracy
Jeśli chodzi o miejsca pracy, to w tym wypadku także obowiązują konkretne normy oświetleniowe. Co więcej, istnieje wiele firm, które oferują pomiary oświetlenia Warszawa, takie jak lider tej branży, czyli firma AXO24. Według polskiej normy PN-EN 12464-1:2003, minimalne natężenie światła wynosi 500 lx, jednakże dopuszcza się obniżenie natężenia o jeden stopień w przypadku stanowisk, w których praca wykonywana jest w sposób dorywczy. Dlatego też ogólnie przyjmuje się, iż stanowiska pracy z komputerem wymagają natężenia światła o wartości 500 lx, zaś stanowiska pracy dorywczej 300 lx.
Odpowiedni poziom oświetlenia jest niezwykle istotny, dlatego też regularne badanie natężenia świata jest obowiązkowe. Pomiary oświetlenia wykonuje firma AXO24 z Warszawy. Więcej informacji na temat usług tej firmy znajdziesz na ich stronie internetowej.
Warto dodać, że normy dotyczące oświetlenia obejmują nie tylko jego natężenie, ale również równomierność i kierunek padania światła. Zbyt duże kontrasty świetlne lub źródła światła skierowane bezpośrednio w oczy użytkownika mogą powodować dyskomfort, a nawet prowadzić do długotrwałych problemów ze wzrokiem. Dlatego też oprócz samej wartości natężenia w luksach, normy PN-EN nakazują również zapewnienie odpowiedniej równomierności oświetlenia (wskaźnik U0) oraz ograniczenie olśnienia, co ma kluczowe znaczenie zwłaszcza w miejscach, gdzie wykonywana jest praca precyzyjna lub przy komputerach.
Coraz częściej w nowych projektach biurowców i obiektów użyteczności publicznej stosuje się inteligentne systemy zarządzania oświetleniem, które automatycznie dostosowują jego parametry do pory dnia, warunków atmosferycznych czy obecności ludzi w danym pomieszczeniu. Takie systemy nie tylko spełniają wszystkie obowiązujące normy, ale także optymalizują zużycie energii, co przekłada się na niższe rachunki i mniejszy ślad węglowy. Połączenie technologii LED z czujnikami ruchu, natężenia światła i harmonogramami pracy pozwala zachować pełną kontrolę nad instalacją i zapewnić użytkownikom budynku maksymalny komfort oraz bezpieczeństwo
Najczęściej zadawane pytania – Normy oświetleniowe i pomiary natężenia światła
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| 1. Dlaczego normy natężenia światła są obowiązkowe? | Ponieważ niewłaściwe oświetlenie może zagrażać zdrowiu i bezpieczeństwu pracowników oraz osób przebywających w budynku, a także obniża efektywność pracy. |
| 2. Jakie normy obowiązują dla oświetlenia awaryjnego? | Według PN-EN 1838:2005 minimalne natężenie światła awaryjnego na drodze ewakuacyjnej to 1 lx – wystarczająco, by zapewnić bezpieczne opuszczenie budynku. |
| 3. Jakie jest minimalne natężenie światła w miejscu pracy? | Dla stanowisk komputerowych i stałych – 500 lx, dla prac dorywczych – 300 lx, zgodnie z normą PN-EN 12464-1:2003. |
| 4. Co mierzy się podczas pomiaru natężenia światła? | Nie tylko wartość natężenia światła (lx), ale też jego równomierność i kierunek padania, by zapewnić komfort i bezpieczeństwo użytkowników. |
| 5. Jak często należy wykonywać pomiary oświetlenia? | Regularnie, przynajmniej raz na 2–3 lata, oraz po każdej modernizacji, remoncie, czy skargach użytkowników na jakość światła. |
| 6. Czy oświetlenie awaryjne też podlega pomiarom? | Tak, zgodnie z przepisami, należy je badać co najmniej raz w roku, aby zapewnić jego sprawność w razie awarii zasilania. |
| 7. Kto wykonuje profesjonalne pomiary oświetlenia? | Specjalistyczne firmy, takie jak AXO24 z Warszawy, które dysponują odpowiednim sprzętem (luksomierze) i wiedzą techniczną. |
| 8. Czy nowoczesne systemy LED spełniają normy? | Tak, nowoczesne systemy LED z czujnikami i automatyką sterującą umożliwiają dostosowanie oświetlenia do aktualnych warunków i norm PN-EN. |